aktivistički spomenar

HR EN

Nataša Nelević i grupa autorica, „Stub od soli“, 2008.

Film ‘Stub od soli’ nastao u produkciji NVO NOVA Centra za feminističku kulturu iz Podgorice. Kao interpretacija priče o Lotovoj ženi sažima iskustva žena u patrijarhatu i pionirski je pokušaj okupljanja ženske umjetničke energije u Crnoj Gori oko jedne ženske – feminističke teme.

„Diskurs o kulturi u Crnoj Gori je patrijarhalni diskurs koji afirmiše reprezentacije totalizujućeg Jednog i odbija da legitimiše prakse koje reprezentuju drugačije političke i umjetničke pozicije i znanja o njima. Ali, ovaj diskurs već trpi ozbiljne „unutrašnje” i „spoljašnje” pritiske i pokazuje znakove „popuštanja”.

Kada govorim o „unutrašnjim” pritiscima, imam u vidu uticaje malobrojnih teoretičara/ki i kritičara/ki koji prihvataju teorijsko-umjetničke pozicije oslonjene na feminizam, kao i uticaje takođe malobrojnih feministički orjentisanih teoretičarki, umjetnica i aktivistkinja koje su uglavnom okupljene oko ženskih organizacija. Već sam govorila o značaju koji je u tom smislu imala grupa akademkinja oko dr Aleksandre Nikčević Batrićević. Treba takođe reći i to da su u književnim kritikama nekih kritičara, prije svega u kritikama Marinka Vorgića, vidljivi uticaji feminističkih teorijsko-umjetničkih pristupa. Sa druge strane, feministički orjentisane teoretičarke i umjetnice vršile su uticaj koji je imao jasnu političku feminističku orjentaciju.

Krajem devedestih godina prošlog vijeka u Crnoj Gori su osnovane prve ženske organizacije i od tog vremena glasovi feministkinja postaju sve prepoznatljiviji. Članice ženskih organizacija su od tada počele da političkim autoritetima isporučuju različite zahtjeve koji su se ticali poštovanja ljudskih prava žena i poboljšanja njihovog položaja. U jednom trenutku, svakako najviše zahvaljujući organizacijama ANIMA i NOVA, ti zahtjevi su počeli da se odnose i na kulturu. Iz civilnog sektora su pokrenute inicijative koje su bile usmjerene na dekonstrukciju patrijarhalnih reprezantacija u masovnoj i medijskoj kulturi, ali i na otvaranje prostora za nove reprezentacije ženskih kulturnih identiteta. U okviru projekta „Kultura je ženskog roda” koji je realizovala NOVA Centar za feminističku kulturu 2008. je produciran film „Stub od soli”, prvi feministički umjetnički projekat u Crnoj Gori. Iako ove inicijative možda nisu imale željene efekte, one su svakako bile veoma važne kao prvi, pionirski pokušaji upisivanja feminističkih umjetničkih praksi u crnogorski diskurs o kulturi.“

Odlomak iz teksta Nataše Nelević „Nelagoda upisivanja u kulturu Ženske/feminističke izvedbene umjetnosti u Crnoj Gori 1990-2010: razvoj i kontekst“, u: Ženski glasovi u izvedbenim umjetnostima zapadnog Balkana 1990—2010., Nataša Nelević (ur.), NOVA- Centar za feminističku kulturu iz Podgorica. Str.

anima_-_performans_2012_-_dan_cg_drzavnosti.jpg
ANIMA_performans_2012_na_dan_crnogorske_drzavnosti.jpg
anima_performans.jpg
anima_-_performans_13_jul_ti_je_crna_goro_2007.jpg